AI gebruiken in de ontwerpfase van een leertraject
Menig L&D-professional gebruikt AI in de ontwerpfase om cursusoutlines of toetsvragen samen te stellen. Philippa Hardman laat in een LinkedIn-bericht zien hoe zij AI inzet om onderbouwde keuzes te maken over aanpak, inhoud en ontwerp. Zij beschrijft drie van de tien manieren waarop ze dat doet: de Research Brief, de ZPD Map en de Roundtable.
De Research Brief dient om een instructiestrategie te kiezen. Voordat Hardman zich aan een aanpak bindt, vraagt ze Consensus of Perplexity, met academische bronnen ingeschakeld, wat onderzoek zegt over de meest kansrijke manier om haar doel te bereiken. Haar voorbeeld gaat over nieuwe managers die moeilijke gesprekken moeten leren voeren, met twee uur training en zonder fysieke bijeenkomst. Elke aanbeveling moet de AI-tool labelen met hoge, gemiddelde of lage zekerheid, afhankelijk van de sterkte van het bewijs en de mate waarin de onderzoeken aansluiten bij de lerenden. Als controle opent ze twee van de aangehaalde artikelen: staat er wat de samenvatting beweert, en is het onderzoek uitgevoerd bij mensen overeenkomsten vertonen met haar doelgroep? Geeft de AI één stellig antwoord zonder kanttekeningen, dan vraagt ze wat het bewijs tegen dat antwoord zegt.
De ZPD Map helpt bepalen wat er in een leerervaring thuishoort. Hardman geeft een redenerend AI-model de profielen van haar lerenden en andere gegevens, zoals data of performance, en laat eerst de kloof in kaart brengen voordat leerdoelen worden geformuleerd. De opdracht luidt om uitsluitend op basis van de aangeleverde bestanden de zone van naaste ontwikkeling (Vygotsky) te beschrijven: wat lerenden al kunnen en wat ze met ondersteuning kunnen leren. Ontbreekt bewijs in de bestanden, dan moet de AI dat melden in plaats van te gokken. De controle bestaat uit het terugvinden van elke geciteerde regel en het nagaan of woorden als “begrijpen” of “kennen” in de leerdoelen zijn geslopen. Bij het formuleren van leerdoelen moet elk doel aangeven wat lerenden gaan doen, onder welke omstandigheden en volgens welke norm.
Bij de Roundtable laat Hardman AI twee conceptontwerpen bespreken als een ronde tafel van vijf experts in onderwijsontwerp: een wetenschapper op het gebied van leren, een adviseur voor performance op de werkplek, een specialist op het gebied van toegankelijkheid, een kritische budgethouder en een lerende. Elke expert leest beide outlines, bespreekt de voor- en nadelen en reageert op de punten van de anderen. Bij elke onderzoeksclaim moet de AI de bron noemen en aangeven waar het bewijs ‘dun’ is. Het gesprek eindigt met één aanbeveling, die beide ontwerpen kan combineren of allebei kan afwijzen, met uitleg over het bewijs erachter. Hardman controleert of elke expert een eigen argument inbrengt of dat vijf stemmen hetzelfde punt maken, en of elke bron te controleren is. Ze adviseert de discussie twee keer te laten lopen in een nieuwe chat. Verandert de aanbeveling, dan is het pleidooi voor een van beide opties zwakker dan het lijkt.
Mijn opmerkingen
Philippa Hardman laat zien hoe je AI-tools kunt gebruiken ten behoeve van het denkwerk van het ontwerpproces. Elke prompt vraagt om bronnen of zekerheidsniveaus en elke werkwijze bevat een controlestap voor de ontwerper. Sterk is dat de ontwerper het ontwerpen zelf niet uit handen geeft.
Het valt mij wel op dat zij bij de researchbrief uitgaat van een training, en niet de optie openhoudt van andere manieren van leren (zoals werkplek leren of begeleiding). Verder is het de vraag of het voldoende is om slechts twee artikelen te gebruiken als check van de onderbouwing. Een ontwerper met veel voorkennis heeft daar mogelijk wel voldoende aan omdat een meer ervaren ontwerper op basis van de eigen kennis een inschatting kan maken van de kwaliteit van de onderbouwing.
Bij de ZPD-map vraag ik me af of je wel altijd beschikt over al die data, wat de kwaliteit is van die data, of die data daadwerkelijk iets zegt over de zone van naaste ontwikkeling en of je niet te maken hebt met ‘gevoelige’ data waarvan het de vraag is of je die moet willen delen met een AI-toepassing.
Mijn bronnen over (generatieve) artificiële intelligentie
Deze pagina bevat al mijn bijdragen over (generatieve) artificiële intelligentie.
Lees het hele
artikel