Waar ik me de afgelopen week over verwonderd heb, als het gaat om generatieve AI (deel 58)
De WK voetbal voor mannen is de afgelopen week begonnen. Wat heeft dat te maken met AI? Meer dan je denkt, zoals je in deze editie van AI-nieuws, waarover ik me de afgelopen week heb verwonderd, kunt lezen. Verder lees je in deze blogpost nieuws over Glasswing en Fable 5 van Anthropic, AI-aankondigingen van Apple, en meer.
FIFA zet AI-assistent in voor wedstrijdanalyse tijdens WK voetbal
Het zal je niet ontgaan zijn: de WK voetbal voor mannen is de afgelopen week van start gegaan. FIFA gebruikt tijdens het WK voetbal 2026 een nieuw hulpmiddel: Football AI Pro. Dit is een generatieve AI-assistent die alle 48 deelnemende landenteams toegang geeft tot dezelfde analysemogelijkheden voor en na wedstrijden. Eerder kregen teams data in de vorm van rapporten van 50 tot 60 pagina’s per wedstrijd. Deze rapporten moesten worden geïnterpreteerd door analisten. Football AI Pro maakt het voor teams eenvoudiger om de benodigde informatie uit deze data te halen. Volgens FIFA-directeur Innovatie Johannes Holzmüller zorgt dit ervoor dat ook teams zonder een groot analyseteam toegang hebben tot dezelfde technologie. De tool gebruikt onder andere gegevens van 16 trackingcamera’s per stadion, die meer dan 150 miljoen trackingpunten per wedstrijd registreren, voor 3D-reconstructies van wedstrijden. Daarnaast worden de bodycams van scheidsrechters verbeterd. Deze camera’s werden voor het eerst gebruikt tijdens het FIFA Club World Cup 2025. Lenovo heeft technologie ontwikkeld die bewegingsonscherpte vermindert, waardoor de beelden stabieler zijn en kijkers het wedstrijdverloop vanuit het perspectief van de scheidsrechter beter kunnen volgen.
Project Glasswing van Anthropic breidt uit naar Nederland en België
Het AI-model Mythos van Anthropic, dat zelfstandig beveiligingslekken in software opspoort, wordt binnen enkele weken toegankelijk voor organisaties in Nederland en België. Dat is onderdeel van een uitbreiding van Project Glasswing naar meer dan vijftien landen. Dat meldt de Financial Times. Anthropic wil het model beschikbaar stellen aan in totaal 150 organisaties wereldwijd. Daartoe behoren onder meer Samsung, Intercontinental Exchange en betalingsplatform Swift. Ook de Navo en het Europese cybersecurityagentschap Enisa staan op de lijst. Mythos vond tot nu toe meer dan 10.000 kwetsbaarheden in software. Meer dan een kwart daarvan wordt als ernstig of kritiek geclassificeerd. Na handmatige controle bleek die beoordeling in ruim 90% van de gevallen correct. Beveiligingsspecialisten benadrukken dat het model ook voor kwaadwillenden bruikbaar is. Prioriteit bij verdere uitbreiding gaat naar beheerders van kritieke infrastructuur en open source software.
Apple Intelligence krijgt uitgebreide update met vernieuwd Siri
Tijdens WWDC 2026 heeft Apple software-update 27 gepresenteerd, waarbij er veel aandacht was voor AI. Apple loopt op dit terrein bepaald niet voor. Siri krijgt nu een eigen app voor iPhone, iPad, Mac en Apple Watch en werkt voortaan als een gespreksgerichte assistent. Dat betekent dat gebruikers via tekst én spraak meerdere vragen in één sessie kunnen stellen, eerdere gesprekken kunnen terugkijken en taken achter elkaar kunnen laten uitvoeren. Apple integreert ook Gemini van Google in de eigen AI-tools. Daarmee krijgen gebruikers toegang tot aanvullende generatieve functies binnen het Apple-ecosysteem. Apple Intelligence blijft steunen op lokale verwerking waar mogelijk. Siri AI is bij de introductie alleen in het Engels beschikbaar. Gebruikers van iPhone en iPad in de EU kunnen Siri AI voorlopig niet gebruiken vanwege de Digital Markets Act. Op Mac, Apple Watch en Apple Vision Pro is Siri AI wel beschikbaar zodra een ondersteunde taal is ingesteld.
Claude Fable 5 uit voor algemeen gebruik (maar toen weer niet)
Anthropic heeft deze week Claude Fable 5 uitgebracht. Dat is een AI-model uit de zogeheten Mythos-klasse. Volgens ontwikkelaar Anthropic is dit de meest capabele categorie modellen van het bedrijf. Fable 5 presteert op de meeste geteste benchmarks volgens Anthropic beter dan eerdere Claude-modellen, onder meer op het gebied van softwareontwikkeling, analytisch werk, beeldverwerking en wetenschappelijk onderzoek. Het model wordt tegelijk met Claude Mythos 5 uitgebracht. Dat is technisch hetzelfde model, maar met minder beperkingen voor een kleine groep cybersecuritypartners die dit model gebruiken via het bestaande Project Glasswing. Omdat Fable 5 ook misbruikt zou kunnen worden, zijn er afzonderlijke AI-classificatoren ingebouwd die risicovolle vragen over cybersecurity, biologie/chemie of pogingen om het model te kopiëren, automatisch doorsturen naar het minder krachtige Opus 4.8. Anthropic schat dat dit bij minder dan vijf procent van de sessies voorkomt. Gebruikers klagen overigens over deze beperkingen, die hen zouden belemmeren hun werk te doen. Die filters blokkeerden onder andere vragen over biologie en chemie. Anthropic heeft via het vermaledijde X excuses aangeboden voor veiligheidsfuncties in het Fable-model, naar aanleiding van kritiek op veiligheidsfilters. Lees ook de eerste ervaringen van Ethan Mollick met dit model. Fable 5 is trouwens alleen tot mijn verjaardag standaard te gebruiken door gebruikers met een betaald account. Daarna moet je er -in elk geval tijdelijk- extra voor betalen. Nota bene: De Amerikaanse overheid heeft, met verwijzing naar regels voor nationale veiligheid en exportcontrole, op 12 juni (Amerikaanse tijd) opdracht gegeven om de toegang tot Fable 5 en Mythos 5 voor alle buitenlandse gebruikers te stoppen. Dit geldt voor mensen binnen en buiten de Verenigde Staten, inclusief buitenlandse medewerkers van Anthropic. Het gevolg hiervan is dat Anthropic Fable 5 en Mythos 5 voor al haar klanten direct moest uitschakelen, om aan deze regels te voldoen.
Cornerstone brengt AI-platform voor personeelsontwikkeling uit
Cornerstone OnDemand is waarschijnlijk de leverancier van het LMS dat wereldwijd het meeste binnen grote bedrijven wordt gebruikt. Zij hebben onlangs Cornerstone Workforce AI uitgebracht. Dat meldt Checkpoint.eLearning deze week. Cornerstone Workforce AI is een platform gericht op wat het bedrijf ‘workforce readiness’ noemt: medewerkers en organisaties voorbereiden op veranderende functie-eisen. Centraal staan de Cornerstone People Graph en de Cornerstone Skills Engine. Die combineren twintig jaar aan personeelsdata van 45 miljoen gebruikers, meer dan 55.000 vaardigheden en ruim een miljard personeelsprofielen tot één inferentielaag die beslissingen moet ondersteunen. Het platform biedt onder meer aanbevelingen voor taken die per functie door AI kunnen worden overgenomen, coaching van managers bij gesprekken over functioneren, en ondersteuning bij interne mobiliteit van medewerkers.
Argentinië wil ‘niet-menselijke vennootschappen’ invoeren voor AI-bedrijven
In Europa vinden we regulering van AI-bedrijven erg belangrijk. We kijken met argusogen naar een land als de VS waar AI-bedrijven nauwelijks een strobreed in de weg gelegd worden. Maar het kan altijd erger. President Javier Milei heeft schijnbaar in een opiniestuk in de Financial Times tech-bedrijven wereldwijd uitgenodigd zich in Argentinië te vestigen. Zijn belofte is een speciaal juridisch kader voor AI, zonder regulering. Een centraal onderdeel van zijn plan is de introductie van een nieuwe rechtsvorm: de “niet-menselijke vennootschap”. Dat is een bedrijfsvorm die volledig door AI-agenten of robots wordt bestuurd, zonder constant menselijk toezicht. Milei vergelijkt dit moment met de oprichting van de VOC in 1602, die hij ziet als het beginpunt van het kapitalisme. Zijn kabinet wil Argentinië positioneren als regionaal centrum voor AI-ontwikkeling en datacenters. De aanpak stuit op kritiek van academici en maatschappelijke organisaties, die wijzen op het ontbreken van kaders voor gegevensbescherming, transparantie en aansprakelijkheid. In ons land, waar de VOC is opgericht, kijken we inmiddels minder positief aan tegen ’s werelds eerste multinational…..
Anthropic-topman pleit voor bindende veiligheidsregels voor krachtige AI
Dario Amodei, CEO van Anthropic, heeft in een uitgebreid essay met de titel “Policy on the AI Exponential” opgeroepen tot bindende veiligheidseisen voor de meest geavanceerde AI-modellen. Hij vergelijkt de benodigde aanpak met die van de Amerikaanse luchtvaartautoriteit FAA en pleit voor verplichte onafhankelijke tests op vier risicogebieden: cyberveiligheid, biologische bedreigingen, verlies van controle over AI en geautomatiseerd wetenschappelijk onderzoek. Toezichthouders zouden de bevoegdheid moeten krijgen om onveilige inzet van AI-modellen te blokkeren of terug te draaien, en bedrijven te verplichten ernstige incidenten te melden. Critici, waaronder OpenAI-topman Sam Altman, omschrijven dit soort waarschuwingen als op angst gebaseerde marketing die de controle over AI bij een kleine groep bedrijven zou concentreren. Amodei wijst die lezing van de hand. Naast het essay bracht Anthropic twee beleidsroadmaps uit, waaronder een kader voor economisch beleid rond baanverlies door AI, ondersteund door 350 miljoen dollar aan nieuwe financiering.
EU verplicht Meta tot gratis toegang voor AI-concurrenten op WhatsApp
De Europese Commissie verplicht Meta om concurrerende AI-assistenten gratis toegang te geven tot WhatsApp. Dit is een tijdelijke noodmaatregel zolang het antitrustonderzoek naar het bedrijf loopt. Meta blokkeerde de gratis toegang volgens Politico tot de zakelijke tools van de berichtendienst vorig jaar oktober, waarna het in maart een vergoeding ging vragen aan concurrenten. Volgens de EU komt deze vergoeding in de praktijk neer op het uitsluiten van competitie. Meta heeft tot volgende week de tijd om de oude voorwaarden te herstellen, anders riskeert het bedrijf een boete die kan oplopen tot 10 procent van de jaaromzet. Meta is het niet eens met het besluit, noemt het overregulering die grote bedrijven als OpenAI bevoordeelt, en vecht de maatregel aan. Het bedrijf stelt dat de zakelijke interface van WhatsApp nooit is gebouwd voor AI-chatbots en dat concurrenten consumenten ook via andere kanalen kunnen bereiken.
Preply combineert AI met menselijke taaldocenten
Dit bericht is gebaseerd op een sales-bericht van OpenAI. Het bericht illustreert echter ook de werking van een relevante toepassing. Preply is een online marktplaats voor taalonderwijs met meer dan 100.000 docenten in 180 landen. Het bedrijf heeft een functie ontwikkeld die AI inzet om het leerproces na elke les te ondersteunen. De functie ‘Lesson Insights’ analyseert met de OpenAI API de transcriptie van een les en genereert direct daarna een gepersonaliseerd rapport voor zowel de lerende als de docent. Dat rapport bevat feedback op grammatica, woordenschat en uitspraak, en aanbevelingen voor verdere oefenstof. Meer dan 70% van de docenten maakt actief gebruik van de functie. Docenten geven aan dat de voorbereidingstijd voor lessen met meer dan de helft is afgenomen. Lerenden waarderen de inzichten met een 4,7 op 5, gebaseerd op meer dan 300.000 beoordelingen. Intern gebruikt Preply de OpenAI-tools ook voor klantenservice, contentcreatie en softwareontwikkeling: 94% van de engineers werkt met AI-codeassistenten.
AI-agent voert kenniswerk 87% sneller uit dan zoekassistent, blijkt uit onderzoek
Onderzoekers van Harvard Business School en Perplexity hebben de productiedata van Perplexity’s zoekproduct Search en zijn autonome agent Computer met elkaar vergeleken. De uitkomsten laten opvallende verschillen zien. Computer voert per gebruikerssessie gemiddeld 26 minuten autonoom werk uit, terwijl Search slechts 33 seconden actief is. Bij vergelijkbare taken daalt de uitvoeringstijd van 269 naar 36 minuten. Dat komt neer op een tijdsbesparing van 87% en een kostenreductie van 94% ten opzichte van mensen die alleen Search gebruiken. De ontevredenheidsscore per zoekopdracht is bij Computer 55% lager dan bij Search. Opvallend is ook dat Computer gebruikers aanzet tot complexere, beroepsoverstijgende taken die bij zoekgebruik nauwelijks voorkomen. De onderzoekers concluderen dat autonome AI-agents werkprocessen versnellen, de kwaliteit verhogen en de reikwijdte van geautomatiseerd werk verbreden.
Protest bij WWDC tegen deepfake-naaktapps in App Store
Bij de opening van Apple’s WWDC-conferentie op 8 juni 2026 in Cupertino demonstreerden activisten van de organisaties UltraViolet en Heat Initiative voor de ingang van Apple Park. Een demonstrant sprak via een microfoon bezoekers aan met kritiek op Apple voor het onvoldoende aanpakken van deepfake-pornoapps. Een aanwezige journalist van Wired hoorde iemand bij de registratiebalie vertellen dat zijn dochter slachtoffer was geworden van een zogenaamde Nudify-app. De protesten richten zich op de aanwezigheid van zogeheten nudify-apps in de App Store. Bijvoorbeeld Elon Musk’s Grok. Onderzoek van het Tech Transparency Project toonde eerder aan dat zowel de Apple App Store als Google Play apps bevatten waarmee AI-gegenereerde naaktbeelden van echte personen gemaakt kunnen worden, en dat de stores zoekopdrachten naar dergelijke apps automatisch aanvulden. Apple gaf aan 28 apps te hebben verwijderd die het Tech Transparency Project had geïdentificeerd.
OpenAI wil ChatGPT omvormen tot allesomvattende app
OpenAI werkt volgens TechCrunch aan een ingrijpend vernieuwde versie van ChatGPT. Die moet in de komende weken verschijnen als een zogenaamde “super app” met geïntegreerde codeerhulpmiddelen en AI-agenten. Het doel is om zakelijke gebruikers sterker aan zich te binden en dichter bij winstgevendheid te komen vóór een beursgang. ChatGPT moet daarbij dienen als toegangspoort naar betaalde producten, waaronder het coderingsproduct Codex. Een senior medewerker van OpenAI stelde naar verluidt dat “chat dood is”. Thibault Sottiaux, die verantwoordelijk is voor het kernproduct van OpenAI, beschreef de ambitie als een persoonlijke assistent die gebruikers op alle gebieden van het leven ondersteunt. De koerswijziging betekent ook dat OpenAI stopt met afzonderlijke producten die buiten de kernstrategie vallen, zoals videogenerator Sora.
Bezos relativeert zorgen over banenverlies door AI bij start nieuw bedrijf
Jeff Bezos heeft tijdens een recent interview gezegd dat AI volgens hem niet leidt tot massale werkloosheid. Hij verwacht juist tekorten aan personeel, omdat AI de productiviteit sterk verhoogt. Bezos vergelijkt de overgang naar AI met de overgang van een schop naar een bulldozer. Er is nog steeds een bestuurder nodig, die verplaatst alleen veel meer grond. Bezos deed deze uitspraken terwijl zijn eigen AI-bedrijf, Project Prometheus, een waardering heeft van 38 miljard dollar. Dat bedrijf richt zich op de toepassing van AI in techniek, productie en de ontwikkeling van medicijnen. Het is voor Bezos de eerste operationele rol in de technologiesector sinds zijn vertrek als topman van Amazon in 2021. Bezos verwacht daarnaast dat de productiviteitswinst van AI kan leiden tot prijsdalingen voor bepaalde producten en diensten. En voor meer winst voor mensen zoals hij, denk ik dan.
Amerikaanse overheid en OpenAI bespreken mogelijke aandelenparticipatie
De Amerikaanse overheid en OpenAI voeren al meer dan een jaar gesprekken over een mogelijke overheidsbetrokkenheid bij het AI-bedrijf. Dat heeft CNBC bevestigd. Volgens een ingewijde heeft OpenAI-CEO Sam Altman het idee in 2025 voor het eerst gedeeld met de Trump-regering. Als onderdeel van een mogelijke overeenkomst zou OpenAI aandelen kunnen overdragen aan de overheid, om daarmee een zogenaamd “Public Wealth Fund” op te zetten. Dat is een fonds dat OpenAI in april beschreef in een beleidsvoorstel, waarbij burgers zouden kunnen meeprofiteren van de opbrengsten. Definitieve afspraken zijn er nog niet. Trump tekende in februari al een uitvoerend besluit om een staatsvermogensfonds op te richten. De huidige marktwaardering van OpenAI door private investeerders bedraagt meer dan 850 miljard dollar. Dit zou een opvallende ‘move’ zijn van de vrije markt-adepten van de Amerikaanse regering. Ook ‘bijzonder’ dat men kiest voor één van de dominante AI-spelers.
Mijn bronnen over (generatieve) artificiële intelligentie
Deze pagina bevat al mijn bijdragen over (generatieve) artificiële intelligentie.
Lees het hele
artikel