Fraunhofer ontwikkelt AI-ondersteund leermanagementsysteem voor de Bundeswehr
Het gerenommeerde Duitse onderzoeksinstituut Fraunhofer heeft een studie uitgevoerd naar de mogelijkheden van AI binnen een leermanagementsysteem voor de Bundeswehr. Doel was te bepalen welke AI-functies bruikbaar zijn en hoe deze in een bestaand systeem kunnen worden geïntegreerd.
Tot nu toe maakten de militairen gebruik van conventionele leermanagementsystemen zoals Moodle om bekwaamheden te ontwikkelen op gebieden als wiskunde, Engels en sociale vaardigheden, en om zich voor te bereiden op examens. De Bundeswehr wil dit uitbreiden naar een volwaardige virtuele leeromgeving voor al haar medewerkers.
Onderzoekster Daniela Altun van het Fraunhofer-instituut FKIE en haar team volgden samen met collega’s van andere Fraunhofer-instituten een representatieve cursus om te bepalen of en hoe AI meerwaarde kon bieden. Het team startte met een behoeftenanalyse waarbij diverse betrokkenen werden bevraagd — cursisten, docenten, leidinggevenden en cursusplanners — over welke AI-functionaliteiten zij nuttig zouden vinden. Op basis van die feedback werden user stories opgesteld, waarna werd onderzocht welke functies technisch haalbaar waren.
Onderdeel van de pilot was een speciaal ontwikkelde chatbot die vergelijkbaar werkt met Claude, maar draait op een gesloten netwerk zodat gevoelige informatie veilig kan worden verwerkt. De chatbot levert door docenten gevalideerde antwoorden en kan desgewenst bronnen tonen. Daarnaast werd een ‘competentie assessment app’ (KoApp) getest, die synchroniseert met het LMS. De cursus die in het onderzoek centraal stond, wordt niet beoordeeld met een cijfer en richt zich op het overbrengen van praktische kennis. Een geschikt beoordelingskader ontbrak tot nu toe. KoApp is bedoeld om die lacune op te vullen door de competenties van cursisten in diagramvorm vast te leggen, zodat docenten de ontwikkeling per persoon kunnen volgen en gerichte ondersteuning kunnen bieden.
Daarnaast biedt een dashboard docenten een statistisch overzicht van het kennisniveau per cursus. Cursisten kregen ook de mogelijkheid om via een persoonlijk AI-gegenereerd leerpad de cursusinhoud in een andere volgorde te doorlopen dan de docenten voorschreef. Een aanbevelingssysteem met geïntegreerde voortgangsregistratie maakte eveneens deel uit van de pilot.
Uit de testresultaten bleek dat de chatbot — die vooral werd ingezet als naslagwerk en om omvangrijke regelgeving te doorzoeken — goed werd ontvangen. Veel deelnemers waardeerden ook de intuïtieve bediening.
Het AI-model past zich aan aan de individuele leervoortgang, waardoor cursisten niet te snel worden voortgestuwd, maar ook niet worden afgeremd. Dat verbetert volgens onderzoeker Altun niet alleen de kwaliteit van de instructie, maar maakt leren ook aangenamer.
Het project maakt gebruik van een eerder door Fraunhofer ontwikkelde middlewareoplossing. Deze software zorgt ervoor dat AI-functies die op verschillende technische standaarden zijn gebaseerd, met elkaar kunnen communiceren en als geheel kunnen worden opgenomen in een digitale leeromgeving waarin verschillende toepassingen met elkaar geïntegreerd worden.
Het onderzoeksteam wil in een mogelijk vervolgonderzoek meer gebruikers en opleidingscentra betrekken. Altun geeft aan dat AI daarbij een optionele dienst blijft, bedoeld om docenten te ondersteunen.
Mijn opmerkingen
Toen ik de kop van het oorspronkelijke bericht las, dacht ik dat het Fraunhofer een volledig nieuw LMS ging ontwikkelen. Dat is dus niet het geval. Ze gaan bestaande LMS-en uitbreiden met basale (vragen beantwoorden) en geavanceerde AI technologie (competentiemonitoring, gepersonaliseerde leerpaden). Dat kan dankzij het open source karakter van de LMS-en die men gebruikt (Moodle en ILIAS). Ik snap dat men daarbij gebruik maakt van een zelf ontwikkelde AI-toepassing. Frauenhofer beschikt over die expertise. Ik vermoed dat deze toepassing niet beschikbaar komt voor de Moodle- en ILIAS-community.
Mooi is ook dat men werkt aan de realisatie van een digitale leeromgeving waarin LMS-en en AI-functionaliteiten met elkaar geïntegreerd worden. Het didactische doordacht ontwerpen en ontwikkelen van de AI-toepassing is daarbij van groot belang. Je moet bijvoorbeeld voorkomen dat de AI-toepassing leeractiviteiten voor de cursisten uitvoert.
Mijn bronnen over (generatieve) artificiële intelligentie
Deze pagina bevat al mijn bijdragen over (generatieve) artificiële intelligentie, zoals ChatGPT.