Liefde voor lezen dankzij vibe coding?
Digitale technologie wordt regelmatig gebruikt voor toepassingen waar deze technologie oorspronkelijk niet is bedoeld. Inventieve docenten gebruiken digitale technologieën bijvoorbeeld voor specifieke educatieve toepassingen. Zo heeft David Webb met behulp van vibe coding een app ontwikkeld voor het geven van gepersonaliseerd leesadvies. In “Vibe Coding Sparked a Love of Reading in My Classroom” beschrijft hij zijn ervaringen.
Webb heeft elf jaar ervaring als basisschooldocent op internationale scholen in het Midden-Oosten en Zuidoost-Azië. Hij signaleerde met regelmaat dat schoolbibliotheken zorgvuldig geselecteerde boeken bevatten die nauwelijks werden gelezen. Er bestond namelijk geen systematische manier om elke lerende aan een passend boek te koppelen. Bestaande oplossingen waren duur, inflexibel en gebouwd rond boekenlijsten die niet aansloten op de eigen collectie.
Dat bracht hem ertoe zelf iets te bouwen met behulp van vibe coding. Met behulp van vibe coding genereer je code voor applicaties door in gewone taal in een AI-tool te beschrijven wat je wil bouwen, terwijl je niet over traditionele programmeerkennis beschikt.
In het artikel beschrijft Webb openhartig hoe moeizaam het traject verliep: hij werkte op een twaalf jaar oude laptop, verloor meerdere keren codebestanden zonder back-up en stond meermaals op het punt te stoppen. Het ophalen van boekomslagen voor 10.000 titels via vrij beschikbare API’s -om auteursrechtproblemen te vermijden- vergde weken van handmatig controleren. Overstappen van Copilot naar Claude maakte volgens Webb een merkbaar verschil in betrouwbaarheid, al bleef ook deze applicatie foutgevoelig. Webb illustreert ook hoe snel vibe coding zich heeft ontwikkeld: wat hem in de tweede helft van 2025 weken kostte, kan hij nu in uren doen.
De app met de naam LibraryAid werkt als volgt. Een docent uploadt de bibliotheekcatalogus als CSV-bestand. Vervolgens worden leerprofielen aangemaakt op basis van een korte leestoets, met daarin leesniveau, interesses, favoriete auteurs, genre-voorkeuren en actuele leeronderwerpen. Op basis daarvan genereert de AI-tool een aanbevelingslijst van doorgaans vijftig boeken, gerangschikt op de mate waarop de boeken aansluiten bij het profiel van de lerende. Wanneer een lerende een boek uitleest, schrijft hij of zij een door de docent geverifieerde beoordeling en beantwoordt door AI-gegenereerde begripsvragen. Correcte antwoorden leveren punten op per genre. Deze punten kunnen worden omgezet in accessoires voor een digitale avatar. Daarmee wordt breed lezen beloond, niet alleen veel lezen. Beoordelingen van lerende worden teruggekoppeld in de ‘motor’ die zorgt voor aanbevelingen. Dat maakt dat een boek dat door één lerende wordt ontdekt geleidelijk zichtbaar wordt voor de hele school.
De ‘recommendation engine’ put ook uit een door Webb samengestelde lijst van meer dan duizend bekroonde en hoog gewaardeerde kinderboeken. Daarmee gaat de tool verder dan matchen op leesniveau: het brengt ook titels onder de aandacht die een lerende uit zichzelf waarschijnlijk niet zou ontdekken. Wat betreft privacy: LibraryAid voldoet aan COPPA en AVG, er worden geen e-mailadressen verzameld en aanmelden gaat via een schoolcode en pincode.
In het artikel beschrijft Webb wat er in zijn klas veranderde na de introductie van de tool. Lerende die eerder weinig interesse toonden in de bibliotheek, gingen actiever op verkenning. Een lerende die twee niveaus onder zijn klas las, boekte drie keer zoveel vooruitgang op het gebied van lezen als zijn klasgenoten zodra hij boeken kreeg die aansloten bij zijn interesses en leesniveau. De technologie loste zijn leesproblemen niet op, maar hielp hem boeken te vinden die de moeite waard waren om te lezen. Een tweede voorbeeld: nadat Webb zijn klas had voorgelezen uit een boek met een milieuthema, ging een groot deel van de klas via de app op zoek naar vergelijkbare verhalen. Dat bevestigde voor hem dat de tool het best werkt als aanvulling op menselijke begeleiding.
Webb trekt ook bredere lessen uit het bouwen van de app. Het debuggen van code en het diagnosticeren van leermoeilijkheden vereisen vergelijkbare denkvaardigheden: systematisch, geduldig, hypothesegedreven. Zijn advies aan andere onderwijsprofessionals die overwegen een eigen edtech-tool te bouwen: bouw iets dat het werk van docenten uitbreidt in plaats van vervangt. De technologie kan het matchen verzorgen; de mens is nodig voor het moment waarop een lerende naar zijn docent of bibliothecaris opkijkt voor begeleiding.
Mijn opmerkingen
Webb beschrijft eerlijk hoe tijdrovend het bouwen van LibraryAid was. Dat is voor de gemiddelde docent geen haalbaar scenario, zelfs niet met verbeterde vibe coding-mogelijkheden. Zijn ervaring illustreert dat de drempel voor het zelf bouwen van AI-toepassingen lager wordt, maar zeker niet verdwijnt. Let wel: het gaat hierbij om een behoorlijk complexe educatieve app.
Het gaat ook om een educatieve app die schijnbaar aansluit op een bepaalde behoefte. Ik ben zelf geen taaldocent binnen het basisonderwijs. Kan vanuit vakdidactisch oogpunt geen oordeel vellen over deze app, op basis van wat ik lees en zie op de site van LibraryAid zelf. Het valt me in ieder geval op dat lerenden punten kunnen verdienen waar ze een avatar mee kunnen construeren. Onderzoek laat zien dat deze vorm van gamification vaak niet positief werkt.
Wat ik in elk geval wel mooi vind, is dat Webb heeft nagedacht hoe hij een educatieve applicatie kan ontwikkelen die het werk van docenten kan versterken, en waarbij mensen het initiatief blijven hebben. Wat in het artikel ontbreekt, is bredere evidentie. Webb beschrijft ervaringen uit zijn eigen klas, met individuele voorbeelden ter illustratie. Dat maakt zijn conclusies aannemelijk maar niet onderbouwd. Of LibraryAid ook op grotere schaal werkt -in andere schoolcontexten en met uiteenlopende groepen lerende- blijft een open vraag.
Dat educatieve apps eenvoudiger te ontwikkelen zijn met behulp van vibe coding, betekent uiteraard niet automatisch dat die apps ook educatief waardevol zijn. Het risico bestaat dat het aanbod aan educatieve apps sterk toeneemt, maar dat een groot deel daarvan weinig meer biedt dan oppervlakkige oefeningen zonder een gedegen pedagogisch-didactisch fundament: educatieve AI-slop. Daar komt bij dat docenten die zelf apps ontwikkelen, moeten weten hoe ze daarbij voldoen aan privacywetgeving zoals de AVG. Dat vereist dat zij inzicht hebben in welke persoonsgegevens worden verwerkt en op welke rechtsgrond. David Webb heeft over dit laatste in elk geval wel goed nagedacht.
Vibe coding zorgt voor een lagere technische drempel om educatieve apps te ontwikkelen. Je blijft (pedagogisch-didactische) expertise nodig hebben om hiermee op een verantwoorde en doordachte manier te werken.
Mijn bronnen over (generatieve) artificiële intelligentie
Deze pagina bevat al mijn bijdragen over (generatieve) artificiële intelligentie.
Lees het hele
artikel